پیام تسلیت رهبر انقلاب در پی شهادت سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی و شهدای همراه او*بسم الله الرحمن الرحیم ملّت عزیز ایران! سردار بزرگ و پرافتخار اسلام آسمانی شد. دیشب ارواح طیّبه‌ی شهیدان، روح مطهّر قاسم سلیمانی را در آغوش گرفتند. سالها مجاهدت مخلصانه و شجاعانه در میدانهای مبارزه با شیاطین و اشرار عالم و سالها آرزوی شهادت در راه خدا، سرانجام سلیمانی عزیز را به این مقام والا رسانید و خون پاک او به دست شقی‌ترین آحاد بشر بر زمین ریخت. این شهادت بزرگ را به پیشگاه حضرت بقیّة‌الله‌ ارواحنا فداه و به روح مطهّر خود او تبریک و به ملّت ایران تسلیت عرض میکنم. او نمونه‌ی برجسته‌ای از تربیت‌شدگان اسلام و مکتب امام خمینی بود، او همه‌ی عمر خود را به جهاد در راه خدا گذرانید. شهادت پاداش تلاش بی‌وقفه‌ی او در همه‌ی این سالیان بود، با رفتن او به حول و قوّه‌ی الهی کار او و راه او متوقّف و بسته نخواهد شد، ولی انتقام سختی در انتظار جنایتکارانی است که دست پلید خود را به خون او و دیگر شهدای حادثه‌ی دیشب آلودند. شهید سلیمانی چهره‌ی بین‌المللی مقاومت است و همه‌ی دلبستگان مقاومت خونخواه اویند. همه‌ی دوستان -‌و نیز همه‌ی دشمنان- بدانند خطّ جهاد مقاومت با انگیزه‌ی مضاعف ادامه خواهد یافت و پیروزی قطعی در انتظار مجاهدان این راه مبارک است. فقدان سردار فداکار و عزیز ما تلخ است ولی ادامه‌ی مبارزه و دست یافتن به پیروزی نهایی کام قاتلان و جنایتکاران را تلخ‌تر خواهد کرد. ملّت ایران یاد و نام شهید عالی‌مقام سردار سپهبد قاسم سلیمانی و شهدای همراه او بویژه مجاهد بزرگ اسلام جناب آقای ابومهدی المهندس را بزرگ خواهد داشت و اینجانب سه روز عزای عمومی در کشور اعلام میکنم و به همسر گرامی و فرزندان عزیز و دیگر بستگان ایشان تبریک و تسلیت میگویم. *سیّدعلی خامنه‌ای *۱۳دی‌ماه ۱۳۹۸ ***پیام رئیس دیوان عدالت اداری در پی شهادت سردار سپهبد حاج قاسم سلیمانی: بسم الله الرحمن الرحیم مِنَ المُؤمِنينَ رِجالٌ صَدَقوا ما عاهَدُوا اللَّهَ عَلَيهِ ۖ فَمِنهُم مَن قَضىٰ نَحبَهُ وَمِنهُم مَن يَنتَظِرُ ۖ وَما بَدَّلوا تَبديلًا﴿۲۳﴾ در میان مؤمنان مردانی هستند که بر سر عهدی که با خدا بستند صادقانه ایستاده‌اند؛ بعضی پیمان خود را به آخر بردند (و در راه او شربت شهادت نوشیدند)، و بعضی دیگر در انتظارند؛ و هرگز تغییر و تبدیلی در عهد و پیمان خود ندادند. دولت تروریست و جنایت پیشه آمریکا در اقدامی ددمنشانه با حمله به خودرو حامل چهره بین المللی مقاومت پاسدار رشید اسلام سردار سپهبد حاج قاسم سلیمانی و جمعی از همسنگرانش باردیگر دشمنی و کینه عمیق خود را به فرزندان خمینی آشکار کرد. بدون تردید خون جاری شده این سردار سرافراز اسلام درخت تنومند مقاومت در جهان اسلام را آبیاری خواهد کرد و جانی دوباره خواهد بخشید و به حول و قوه الهی انتقام سخت و پشیمان کننده در انتظار آمریکای جنایت کار و همپالگی های حقیر آن در منطقه خواهد بود . شهادت برای آن سردار خستگی ناپذیر پاداش عمری مجاهدت در راه خدا بود که آرزوی همه مجاهدان از صدر اسلام تاکنون بوده است. این جانب شهادت این سردار پرافتخار و جمعی از همراهانش را به محضر حضرت ولی عصر عج، فرماندهی معظم کل قوا، جبهه مقاومت و همرزمان و خانواده آنان تبریک و تسلیت میگویم *محمد کاظم بهرامی *رئیس دیوان عدالت اداری

آرای هیأت تخصصی

نسخه چاپی
کلاسه پرونده:

هـ ع/96/1432  

موضوع:

ابطال مواد 8 و 9 و 10 از دستورالعمل اجرایی ماده 6 موضوع تبصره های 2 و 3 از ماده 7 آیین نامه های اجرایی تبصره های 1 و 3 ماده 17 اصلاحی قانون ایمنی راه ها و راه آهن (مصوب وزیر راه و شهرسازی) در مورد مجوز عملیات دستگاه های اجرایی بر روی راه های کشور و هزینه های متعلقه

تاریخ رأی:

يکشنبه 17 شهريور 1398

شماره دادنامه:

9809970906010281                

هیات تخصصی اقتصادی مالی

 

* شماره پــرونـــده :  هـ ع/96/1432         شماره دادنامه: 9809970906010281                 تاریخ: 17/6/98

* شـاکــی : شرکت توزیع نیروی برق استان خراسان رضوی 

* طرف شکایت : وزارت راه و شهرسازی

* مـوضـوع شکایت و خـواستـه : ابطال مواد 8 و 9 و 10 از دستورالعمل اجرایی ماده 6 موضوع تبصره های 2 و 3 از ماده 7 آیین نامه های اجرایی تبصره های 1 و 3 ماده 17 اصلاحی قانون ایمنی راه ها و راه آهن (مصوب وزیر راه و شهرسازی) در مورد مجوز عملیات دستگاه های اجرایی بر روی راه های کشور و هزینه های متعلقه

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* شاکی دادخواستی به طرفیت وزارت راه و شهرسازی به خواسته ابطال مواد 8 و 9 و 10 از دستورالعمل اجرایی ماده 6 موضوع تبصره های 2 و 3 از ماده 7 آیین نامه های اجرایی تبصره های 1 و 3 ماده 17 اصلاحی قانون ایمنی راه ها و راه آهن (مصوب وزیر راه و شهرسازی) در مورد مجوز عمـلیات دستگاه های اجرایی بر روی راه های کشـور و هزینه های متعلقه به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیأت عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می باشد :

ماده 8 – نحوه وصول هزینه و خسارات و اخذ تعهد مربوطه پس از تصویب اجرای عملیات توسط کمیسیون متشکله در اداره کل استان ، مطابق شرایط ذیل صورت می گیرد :

الف) وصول خسارات از اشخاص حقیقی و حقوقی غیر دولتی :

میزان تقریبی خسارات وارده به حریم و جسم راه جهت اجرای عملیات ( چه طولی و چه عرضی ) می بایستی با توجه به موقعیت محل و نوع تأسیسات ، عرض و طول آن در امتداد راه و یا عبور از عرض آن ، قبل از صدور مجوز برآورد و به صورت ودیعه و سپرده از متقاضی دریافت تا در صورت عم جبران خسارات وارده به راه و تأسیسات و تجهیزات آن ودیعه مأخوذه بابت خسارات به حساب خزانه واریز گردد و چنانچه خسارات بیش از مبلغ ودیعه باشد و متقاضی از پرداخت مازاد خسارت اسـتنکاف نماید نسبت به وصول آن برابر مقررات تبصـره 3 ذیل ماده 6 قانون ایمنی راه ها و راه آهن اقدامات لازم توسط اداره کل معمول گردد.

ب) لازم است قبل از شروع علیات ، در اجرای مجوز صادره از متقاضی تعهد رسمی ثبتی ( به شرح فرم پیوست شماره 1 ) به منظور رعایت کلیه اصول فنی و ایمنی عبور و مرور و نصب علائم هشدار دهنده برابر طرح های ایمنی در عملیات اجرایی و جابجایی تأسیسات حسب اعلام اداره کل و مرمت و اعاده به وضع سابق محل حفاری و اتمام عملیات در موعدی که در مجوز مربوطه تعیین می شود ، اخذ گردد.

ج) وصول خسارات از ادارات ، شرکت ها ، مؤسسات و نهادهای دولتی :

لازم است قبل از صدور مجوز ( از عرض و یا در امتداد راه ها ) از ادراات ، شرکت ها ، مؤسسات و نهادهای دولتی اولاً تعهدی ( به شرح فرم پیوست شماره 2) اخذ شود ثانیاً : با توجه به مفاد ماده 7 آئین نامه اجرایی تبصره سه ذیل ماده 17 قانون فوق الذکر به نحوی اقدام شود که قبل از مرمت محل حفاری و صدور گواهی مبنی بر صحت عملیات ، توسط اداره کل تضمین حسن انجام کار پیمانکاران ، توسط مجریان طرح و دستگاه های اجرایی مسترد نگردد.

ماده 9- لازم است هزینه های متعلقه قبل از شروع عملیات به شرح جدول های 3 و 4 زیر از کلیه متقاضیان ( اعم از حقیقی و حقوقی دولتی و غیر دولتی ) اخذ و به حساب خزانه واریز گردد.

جدول 3- هزینه های متعلقه برای حفاری در امتداد و داخل حریم راه ها

ردیف

نوع راه

میزان حریم راه ( متر )

عرض حفاری (w) (متر)

مبلغ به ازاء هر متر طول (ریال)

1

اصلی یا فرعی

25 ، 35 ، 45

5/1 ≥ w

000/20

2

اصلی یا بزرگراه

76

5/1 ≥ w

000/30

2 ≥ w < 5/1

000/40

3 ≥ w < 2

000/50

3

آزادراه

76 ، 120

1 ≥ w

000/30

2 ≥ w < 1

000/50

4 ≥ w < 2

000/60

 

 

جدول 4- هزینه های متعلقه برای قطع عرضی راه ها

ردیف

نوع راه

میزان حریم راه (متر)

نوع قطع عرضی

مبلغ به ازاء هر مورد (میلیون ریال)

1

 

 

اصلی یا فرعی

25

هوائی یا پرس افقی و بورینگ

15

برش آسفالت

40

2

35

هوائی یا پرس افقی و بورینگ

20

برش آسفالت

50

3

45

هوائی یا پرس افقی و بورینگ

40

برش آسفالت

60

4

اصلی

76

هوائی یا پرس افقی و بورینگ

50

برش آسفالت

75

5

بزرگراه یا آزادراه

76 ، 120

هوائی یا پرس افقی و بورینگ

60

برش آسفالت

100

 

تبصره : مبالغ پایه در فروردین ماه هر سال بر اساس آخرین تغییر شاخص عمومی قیمت ها که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران اعلام می شود ، توسط سازمان تعدیل و ابلاغ می گردد.

ماده 10 – مجوزهای صادره فقط برای اجرای عملیات مـورد درخواست بوده و جهت توسـعه شبکه موجـود ، خسارات و هزینه های مربوطه می بایستی برابر ضوابط اعلامی و مقادیر تعیین شده دریافت گردد.

*دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت :

شاکی به موجب دادخواستی ابطال مواد 9 و 10 از دستورالعمل اجرایی فوق الذکر را خواستار گردیده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است :

1- به موجب تبصره 3 ماده 7 قانون اصلاح قانون ایمـنی راه ها و راه آهن مصـوب 1379 و همچنین به استناد ماده 8 آئین نامه اجرایی تبصره 3 ماده 17 اصلاحی قانون مذکور و تبصره 1 آن ، مطالبه هزینه صرفاً در صورت ورود خسارت به جسم راه یا راه آهن و ابنیه فنی و علایم و تأسیسات و تجهیزات ایمنی راه و راه آهن امکان پذیر است و در صورتی که خسارتی وارد نشده باشد ، در زمان اخذ مجوز و استعلام برای عبور شبکه های خدماتی ، وزارت راه مجاز به اخـذ هیچ گونه وجهی نبوده و دستورالعمل مورد اشاره بر خلاف نص صریح قواعد اتلاف و تسبیب و موجب دارا شدن بلاوجه و نقص قانون یاد شده و آیین نامه های اجرایی آن می باشد.

2- لزوم مطالبه خسارت وارده و اخذ هزینه های متعلقه قبل از شروع عملیات مطابق دستورالعمل معترض عنه به استناد تبصره 3 ماده 7 قانون فوق الذکر و اصول شرع منور اسلام و تبصره های 1 و 2 و 3 ماده 17 اصلاحی همان قانون که پرداخت وجه را صرفاً در صورت ورود خسارت به راه مجاز می داند ، مخالفت صریح دارد.

3- مطالبه خسارت قبل از ورود خسارت و هم چنین قبل از اثبات آن از مصادیق دارا شدن بلاجهت می باشد و مخالف قواعد اتلاف و تسبیب در مواد 328 و 331 قانون مدنی بوده و بلاوجه می باشد.

4- به موجب نظریه شماره 925 مورخ 13/5/81 معاونت حقوقی و امور مجلس ریاست جمهوری ، مطالبه هزینه و یا خسارت به راه ها قبل از اثبات ورود خسارت ، موضوعیت ندارد.

5- با توجه به موارد مذکور و مطالبه بلاوجه هزینه پیش از ورود خسارت و هزینه صدور مجوز توسط ادارات راه سراسر کشور ابطال مواد 9 و 10 دستورالعمل مورد شکایت مستنداً به اصول 138 و 170 قانون اساسی مورد تقاضاست.

شاکی همچنین طی لایحه ای به شماره : 30040/2151/97 مورخ 5/2/97 ادعا کرده است که مطالبه خسارت مذکور از مصادیق فقهی قاعده دارا شدن بلاجهت می باشد و اطلاق مواد 9 و 10 دستورالعمل مذکور مخالف صریح قواعد فقهی اتلاف و تسبیب (من اتلف مال الغیر فهو له ضامن) می باشد.

* خلاصه مدافعات طرف شکایت :

با وجود ابلاغ دادخواست و ضمائم آن به طرف شکایت در تاریخ 29/1/97 ، پاسخی واصل نشده است.

* در خصوص ادعای مغایرت مصوبه با شرع ، قائم مقام دبیر شورای نگهبان به موجب نامه شماره 7267/102/97 مورخ 17/7/97  اعلام کرده است که :

شورای نگهبان در پاسخ به استعلام دیوان عدالت اداری مبنی بر مغایرت مواد 9 و 10 دستورالعمل مورد شکایت با قاعده  فقهی :

« من اتلف مال الغیر فهو له ضامن » طی نامه ای به شماره 7267/102/97 مورخ 17/7/97 چنین اعلام کرده است که :

« اگر مجوز قانونی برای دستورالعمل مورد شکایت وجود داشته باشد خلاف شرع نمی باشد. تشخیص وجود مجوز قانونی با دیوان عدالت اداری است. »

* رأی هیأت تخصصی اقتصادی مالی دیوان عدالت اداری :

با مداقه در اوراق و محتوای پرونده، اولاً قائم مقام دبیر شورای نگهبان به موجب نامه شماره 7267/102/97 مورخ 17/7/1397 درخصوص ادعای مغایرت مقررات مورد شکایت با موازین شرعی اعلام کرده است که: «اگر مجوز قانونی برای دستورالعمل مورد شکایت وجود داشته باشد، خلاف شرع نمی‌باشد. تشخیص وجود مجوز قانونی با دیوان عدالت اداری است.» ثانیاً از جنبه حقوقی و براساس تبصره 3 ماده 7 ‌قانون اصلاح قانون ایمنی راهها و راه‌آهن مصوب 1379 : «وزارت راه و ترابری مکلّف است نسبت به برآورد هزینه و خسارت وارده به راهها و حریم آنها و ابنیه فنی و علائم و تأسیسات و تجهیزات ‌ایمنی که در اثر برخورد وسائط نقلیه و یا عبور بارهای ترافیکی و لوله‌های آب، گاز، فاضلاب و کابل برق و مخابرات و غیره و هرگونه عملیاتی که منجر ‌به بروز هزینه و خسارت گردد، اقدام و مبالغ دریافتی را به حساب خزانه واریز و صد درصد آن را به منظور ایمن‌سازی راهها به مصرف برساند.» نظر به اینکه برمبنای حکم قانونی فوق، برآورد هزینه و خسارت وارده به راهها و حریم آنها و ابنیه فنی و علائم و تأسیسات و تجهیزات ‌ایمنی دارای مبنا و مجوز قانونی می‌باشد، بنابراین مقررات مورد شکایت شامل مواد 8، 9 و 10 دستورالعمل اجرايي ماده (6)، تبصره‌هاي 2 و 3 ماده (7) و آيين‌نامه‌هاي اجرايي تبصره‌هاي 1 و 3 ماده (17) اصلاحي قانون ايمني راهها و راه‌آهن مغایرتی با قوانین نداشته و وضع آنها خارج از حدود اختیار نمی‌باشد، لذا به استناد بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رأی به رد شکایت صادر و اعلام می‌کند. رأی صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور از سوی ریاست ارزشمند دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات گرانقدر دیوان قابل اعتراض است.

 

دکتر زین‌العابدین تقوی

رئیس هیأت تخصصی اقتصادی مالی

 دیوان عدالت اداری